“Komisyon yarı yarıya, sadece bizimle çalışın”. Bu cümleyi her satıcı duyar — ve çoğu yanlış kararı verir. Tek yetkili sözleşmesi doğru kurulduğunda satışı 30-45 gün öne çekebilir; yanlış kurulduğunda mülkü 6-9 ay piyasada asılı tutar. Fark, sözleşmeye eklenen veya eksik bırakılan 7 madde. Bu yazı, tek yetkili sözleşmesinin gerçek avantajlarını, gizli tuzaklarını ve doğru sözleşme örneğini veriyor.
Tek yetkili nedir? — Net tanım
Tek yetkili sözleşme: Satıcı belirli bir süre (genelde 60-180 gün) tek bir emlakçıyla çalışmayı taahhüt eder. Bu süre içinde:
- Mülk başka emlakçıya kayıtlanmaz
- Satıcı direkt alıcıyla pazarlık yapamaz (bazı sözleşmelerde)
- Satılırsa tek yetkili komisyon alır (mülk başka kanaldan satsa bile)
Karşılığında:
- Komisyon %2’den %1.5’a iner (genel)
- Premium ilan dopingi
- Profesyonel görsel paketi (bazı emlakçılarda)
Avantajlar — gerçekten kazanıyor musunuz?
1. Komisyon tasarrufu
2.5M ₺ ev için:
- Standart %2 komisyon: 50.000 ₺ + KDV
- Tek yetkili %1.5 komisyon: 37.500 ₺ + KDV
- Tasarruf: 15.000 ₺
Ama sadece bu varsa avantaj değil. Diğer kalemler önemli.
2. Pazarlama disipline edilir
İyi tek yetkili emlakçı:
- Profesyonel fotoğraf çektirir (kendi cebinden)
- 4 paragraflık ilan metni yazar
- Sosyal medya paylaşımı yapar
- Yazılı görüntüleme planı çıkarır
- Haftalık rapor verir
Tek başınıza bu işleri yapmak ortalama 35-50 saat + 8-15K ₺ harcama. Tek yetkili bunu üstlenir — eğer sözleşmeye yazılırsa.
3. Alıcı havuzu odaklanır
Tek emlakçı kendi networkünü mülkünüze yönlendirir. Çoklu emlakçı modelinde her biri “öncelik” vermez.
4. Pazarlık tutarlılığı
Tek emlakçı = tek fiyat = tutarlı pazarlık. Çoklu emlakçı modelinde fiyat tutarsızlığı alıcıyı şüphelendirir.
Tuzaklar — bilmediğiniz için kaybedersiniz
Tuzak 1: Performans şartı yok
Sözleşme 180 gün, ama emlakçı 30 günde mülkünüzü internet ilanına atıp geri kalan 150 günde hiçbir şey yapmıyor. Sözleşme süresi dolduktan sonra mülk stale etiketinde.
Çözüm: Sözleşmeye performans maddesi:
- Minimum 5 görüntüleme/30 gün
- Minimum 200 görüntüleme/internet/30 gün
- 60 gün sonu yazılı raporu
Performans karşılanmazsa sözleşme tek taraflı feshedilir.
Tuzak 2: Süre çok uzun
180-360 gün sözleşmeler emlakçı lehine. Mülk satılmazsa siz mecbur kalırsınız veya cezalı feshedersiniz.
Çözüm: 60-90 gün ideal süre. Memnun kalırsanız otomatik uzatma opsiyonu (her iki tarafın onayı ile).
Tuzak 3: “Direkt satış” kayıt cezası
Bazı sözleşmelerde: “Sözleşme süresinde satıcı kendi tanıdıkları üzerinden alıcı bulursa emlakçıya komisyon ödenir”. Bu madde, satıcı kendi tanıdığına satarsa bile cezalı.
Çözüm: Sözleşmede istisna: “Satıcının 1. derece akrabaları + sözleşme öncesi yazılı bildirilen 5 kişilik liste istisna kapsamındadır.”
Tuzak 4: Cayma cezası ağır
“Erken sözleşme feshi durumunda mülk değerinin %2’si ceza” maddesi yaygın. 2.5M ev için 50K ₺ ceza.
Çözüm: Cayma cezası performans karşılanmazsa kaldırılır maddesi. Yani emlakçı işini yapmıyorsa cezasız fesih.
Tuzak 5: İlan başlığında emlakçı markası
Bazı emlakçılar ilanı kendi markalarıyla kaydeder, satıcının iletişim bilgileri görünmez. Bu alıcı kaybına sebep olur.
Çözüm: Sözleşmede “Müşteri iletişim bilgileri ilan altında görünür” maddesi.
Tuzak 6: Profesyonel görsel kim öder?
Çoğu emlakçı “görsel ücretsiz” der ama:
- Görsel kalitesi düşük (cep telefonu)
- Fotoğraf sayısı az (3-5 kare)
- Video yok
Çözüm: Sözleşmede minimum görsel standardı:
- 12+ profesyonel kare
- 30 saniyelik video
- Bu kalite sağlanmazsa satıcı dış stüdyo anlaşması yapabilir, ücret emlakçıdan kesilir
Tuzak 7: Sözleşme süresi sonrası kuyruk hakkı
“Sözleşme bittikten 30 gün içinde mülk emlakçıdan gelmiş alıcıya satılırsa komisyon ödenir” maddesi yaygın.
Çözüm: Bu kuyruk kaldırılmalı veya 15 güne indirilmeli + emlakçının yazılı bildirdiği alıcı listesi ile sınırlı olmalı.
Sözleşmeye eklenmesi gereken 7 madde
1. Süre: 90 gün (uzatma karşılıklı yazılı onay ile)
2. Komisyon: %1.5 + KDV (alıcıdan ek %1 toplam %2.5 piyasa)
3. Performans şartı:
- 30 gün sonu min. 5 görüntüleme
- 60 gün sonu min. 12 görüntüleme
- Aksi halde sözleşme tek taraflı feshedilebilir, cezasız
4. Görsel standardı:
- Min. 12 profesyonel fotoğraf
- 30 saniyelik sinematik video
- Profesyonel ilan metni (300+ kelime)
5. Direkt satış istisnası:
- 1. derece akrabalar
- Liste: [5 kişilik tanıdık listesi]
6. İlan görünürlüğü:
- sahibinden + hepsiemlak doping
- Müşteri iletişim altta görünür
7. Kuyruk hakkı:
- 15 gün
- Sadece yazılı bildirilen alıcı listesi
Tek yetkili olması gereken 4 senaryo
1. Premium segment (5M+ konut)
Bu segmentte alıcı özel ilgi istiyor. Çoklu emlakçı kafa karışıklığı yapar.
2. Yabancı alıcı odaklı
Yabancı alıcı pazarlaması uzun süreçtir. Tek yetkili, bu süreyi koordine eder.
3. Eski/zor satılan mülk
Tek emlakçı, mülke özel pazarlama stratejisi geliştirir. Çoklu modelde her biri standart yaklaşım.
4. Yatırım amaçlı portföy
Birden fazla mülkünüz varsa tek emlakçıyla toplu komisyon pazarlığı %1’in altına iner.
Tek yetkili olmaması gereken 4 senaryo
1. Hızlı satış gerekiyor (60 gün altı)
Çoklu emlakçı + sahibinden + sosyal medya kombinasyonu maksimum erişim verir.
2. Orta segment (1.5-2.5M)
Bu segmentte alıcı zaten sahibinden + hepsiemlak’ta arıyor. Tek yetkilinin yarattığı ek değer marjinal.
3. Bilmediğiniz emlakçı
Referans + reputation kontrolü olmadan 6 ay bağlanmak risktir. Önce ufak deneme (özel ilgi sözleşmesi).
4. Komisyon farkı çok küçük
Standart %2 yerine %1.8 öneriyorsa tasarruf 5K ₺ — riski karşılamıyor.
Yapılacak hazırlık — sözleşme öncesi
- 3 emlakçıdan teklif al — komisyon, performans şartı, süre
- Reputation araştır — sahibinden’de mevcut ilanları (kaç gün açık, kaç görüntüleme), Google reviews, eski müşteri referansı
- Profesyonel pazarlama yatırımı kim yapacak sor
- Yazılı sözleşme örneğini göster, 3 gün düşünme süresi al
- Avukatınıza veya gayrimenkul danışmanına sözleşme okutun (1.500-3.500 ₺ değerli yatırım)
Sıkça sorulan sorular
Tek yetkili sözleşmesi yasal olarak zorunlu mu? Hayır — istisnasız tüm sözleşmeler isteğe bağlı. Standart komisyon sözleşmesi yeterli.
Komisyon kaça düşürülebilir? Lüks segmentte (10M+): %1-1.2. Orta-üst (5-10M): %1.5. Standart (1.5-5M): %1.5-1.8. Tek yetkili olmadan %2 kanun üst sınır.
Sözleşme süresi içinde sahibinden ilanı kim açar? Genelde emlakçı kendi profilinden açar. Sözleşmede satıcının kendi profilinden de açabileceği belirtilirse iki kanaldan birden açılabilir.
Sözleşme bittikten sonra emlakçı bilgisini siler mi? Hayır, emlakçı arşivinde tutar. Kuyruk maddesi varsa 30 gün boyunca takip edebilir. Bu yüzden 15 güne indirilmeli.
Sözleşmeyi tek taraflı feshedebilir miyim? Performans şartı karşılanmadıysa evet, cezasız. Karşılandıysa cayma cezası ödenir (genelde mülk değerinin %0.5-2’si).
Tek yetkili emlakçı satıcının bilgisi olmadan fiyat indirebilir mi? Hayır — fiyat değişikliği satıcının yazılı onayı olmadan yapılamaz. Sözleşmede bu madde mutlaka olmalı.
Devam — sözleşme öncesi pazarlama hazırlığı
Tek yetkili sözleşmesi imzalamadan önce profesyonel görsel + ilan paketinizi alın. Signature paketi (8.900 ₺) ile hazırlanan satıcı, emlakçıyla pazarlık masasında çok daha güçlü. WhatsApp brief.
İlgili rehberler: